Στη Σκιά της Πορτοκαλιάς

★★½☆☆☆ (All That's Left of You, Ιορδανία, Παλαιστίνη, 2025, 146’)

• Σκηνοθεσία: Σερίν Ντάμπις

• Ηθοποιοί: Σάλεχ Μπάκρι, Σερίν Ντάμπις, Άνταμ Μπάκρι

*Η συγκεκριμένη κριτική προτείνεται να διαβαστεί αφού ο θεατής έχει δει την ταινία, ώστε να καταλάβει καλύτερα το πλαίσιο στο οποίο γίνεται.

Η Παλαιστινο-Αμερικανίδα ηθοποιός, σκηνοθέτις, παραγωγός και σεναριογράφος Τσέριεν Ντάμπις σκηνοθετεί την τρίτη μεγάλου μήκους ταινία της, ένα δράμα που εξιστορεί την ιστορία τριών γενεών μιας παλαιστινιακής οικογένειας. Η ταινία ακολουθεί έναν Παλαιστίνιο έφηβο που εμπλέκεται σε μια διαδήλωση στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη και πέφτει θύμα βίας που συγκλονίζει την οικογένειά του. Η αφήγηση ξετυλίγεται μέσα από τη μητέρα του, που ανασυνθέτει τα γεγονότα που οδήγησαν στη μοιραία στιγμή, ενώ παράλληλα παρακολουθούμε, σε βάθος δεκαετιών, την πορεία μιας ξεριζωμένης οικογένειας και το αποτύπωμα του εκτοπισμού στη ζωή της.

Συγκινητική, με αρκετές δόσεις μελοδραματισμού και άψογα κατασκευασμένη, η ταινία επιχειρεί να αγγίξει θεματικές όπως το γενεακό τραύμα, ο εκτοπισμός και η απώλεια, φέρνοντας στο προσκήνιο, μέσα από μια ιστορική αναδρομή, τον εκτοπισμό των Παλαιστινίων το 1948, τη δεκαετία του ’80 και την Ιντιφάντα, μέχρι και το σήμερα.

Χρησιμοποιώντας μια μη γραμμική αφήγηση, η Ντάμπις καταφέρνει στο μεγαλύτερο μέρος της ταινίας της να χτίσει ένα σύμπαν όπου οι τρεις γενιές γίνονται μάρτυρες και φορείς της αδικίας, εμφυσώντας μια πολιτική νότα στο έργο της, πολύ διακριτή (κάποιες στιγμές φτάνει στα όρια του διδακτισμού), μέχρι που φτάνει στο φινάλε.

Ό,τι δημιουργεί, το γκρεμίζει με μια σεναριακή επιλογή που απλουστεύει την πολυπλοκότητα της Ιστορίας και των ανθρώπινων σχέσεων. Το ειδικό (η Ισραηλινοπαλαιστινιακή σύγκρουση) γίνεται κάτι γενικό, αναζητώντας μια ισοπεδωτική ανθρωπιστική προσέγγιση ενός πολύπλοκου ζητήματος. Το τέλος της ταινίας εξισώνει εμπειρίες και κινείται σε μια απλουστευμένη και κατασκευασμένη συνθήκη, με στόχο να χειριστεί συγκινησιακά το κοινό. Δεν κοιτά το πρόβλημα ούτε τις πραγματικές συνθήκες στα μάτια, αλλά προσφέρει ένα μελόδραμα που απομακρύνεται από την πολιτική ματιά.

Ενώ σε όλη την ταινία δημιουργεί ένα ιστορικό και πολιτικό πλαίσιο, μέσα όμως από μια χολιγουντιανή προσέγγιση των θεματικών της, στο φινάλε ουσιαστικά τα αφαιρεί, χάνοντας έτσι την ουσία της σύγκρουσης που αναπτύσσεται σε όλη την ταινία, καθώς αυτή προέρχεται από συγκεκριμένες ιστορικές και κοινωνικοπολιτικές συνθήκες.

*Η κριτική δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στην έντυπη έκδοση της Εφημερίδας των Συντακτών (26-03-2026)