Οι Δικοί μου Άνθρωποι

★★★☆☆ (Ελλάδα, Η.Π.Α., Δανία, 2023, 92’)

• Σκηνοθεσία: Άννα Ρεζάν

Το ντοκιμαντέρ της Αννας Ρεζάν, σε συμπαραγωγή με τον Ζαφείρη Χαϊτίδη και τους βραβευμένους με Οσκαρ Μίτσελ Μπλοκ («Big Mama», 2000) και Κιμ Μάγκνουσον («Helium», 2013), αφηγείται την άγνωστη ιστορία των Ελλήνων Εβραίων κατά τη διάρκεια του Ολοκαυτώματος και του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Με επίκεντρο την Κατοχή και την Εθνική Αντίσταση -φωτίζοντας και τη συμμετοχή των Ελλήνων Εβραίων σε αυτήν- αναδεικνύει παράλληλα τον ηρωικό ρόλο της Εκκλησίας, με κεντρικό πρόσωπο τον Αρχιεπίσκοπο Δαμασκηνό.

Μέσα από μια σφιχτή και καλά δομημένη αφήγηση και με χρήση παραδοσιακών εργαλείων του ντοκιμαντέρ τεκμηρίωσης, η Ρεζάν ξεδιπλώνει τις προσωπικές μαρτυρίες των Ελλήνων Εβραίων επιζώντων από τα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Το ντοκιμαντέρ «λάμπει» περισσότερο όταν φέρνει στο προσκήνιο αυτές τις αφηγήσεις, καθώς η Ρεζάν δείχνει να γνωρίζει πώς να τις διαχειριστεί, χωρίς να επιδιώκει την εύκολη συγκίνηση, αφήνοντας τα λόγια τους να αποκαλύψουν τον πόνο, το τραύμα, αλλά και την αγάπη τους για ζωή.

Η μεγαλύτερη αδυναμία του ντοκιμαντέρ προκύπτει από την ανάγκη δημιουργίας ενός ιστορικού πλαισίου. Καθώς το ντοκιμαντέρ απευθύνεται και σε ένα διεθνές κοινό που δεν γνωρίζει πάντα επαρκώς την ελληνική ιστορία εκείνης της περιόδου, είναι απαραίτητο αυτό το ιστορικό πλαίσιο. Ομως συχνά παρουσιάζεται συνοπτικά, με λιγοστές λεπτομέρειες και χωρίς τις απαραίτητες «υποσημειώσεις» που θα συνέβαλλαν στη διαμόρφωση μιας πιο ολοκληρωμένης και σφαιρικής εικόνας για σύνθετα γεγονότα και αμφιλεγόμενες προσωπικότητες (όπως ο Αγγελος Εβερτ).

Παρά όμως τις όποιες αστοχίες της ταινίας, η Ρεζάν δημιουργεί ένα ντοκιμαντέρ το οποίο, πέρα από τις σημαντικές μαρτυρίες μιας γενιάς που σύντομα θα πάψει να υφίσταται, καταφέρνει να αναδείξει κάτι ακόμα πιο ουσιαστικό: την αλληλεγγύη, το τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος σε δύσκολους καιρούς, να υψώνεις το ανάστημά σου απέναντι στην αδικία, τη βία, χωρίς να διακρίνεις κανέναν με βάση τη φυλή, τη θρησκεία ή τη διαφορετικότητά του. Αυτή η υπενθύμιση στους καιρούς που διανύουμε είναι πολύ σημαντική.

*Η κριτική δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στην έντυπη έκδοση της Εφημερίδας των Συντακτών (22-01-2026)